Made in England: The Films of Powell and Pressburger (2024)

Teleurstellende docu over de films van het beroemde duo, dat zovele klassiekers op zijn naam heeft staan.

Martin Scorsese vertelt over de filmcarrière van Powell & Pressburger via een autocue en verbindt deze regelmatig met zijn eigen films, ook wel omdat de regisseur & scenarist zelf niet zoveel te vertellen hebben over hun films (of het materiaal ontbreekt). Dat levert ruim twee uur slaperigheid op, want Scorsese komt zelden verder dan het navertellen van filmverhaaltjes, gelardeerd met fragmenten uit de films.

Van enige reflectie, van het leggen van verbindingen en van enige diepgang is nauwelijks sprake. Jammer, want vanaf Black Narcissus (1947) trekt het tweetal alle (magische) registers open met als afsluiting het meesterwerk Peeping Tom (1960).

Oneens met hvdriel. Hoewel ik alleen Black Narcissus in zijn volledigheid heb gezien (een half uur ervoor, beiden in LABIII) en verder vooral bekend ben met The Red Shoes en Peeping Tom, vind ik dat deze documentaire een hoop lijvigheid geeft aan de unieke fantasievolle cinema van Powel & Pressburger.

Aan de ene kant komen door interviews, amateurbeelden en een 2 uur durende informatievoorziening de mensen achter de film (vooruit, Powell meer dan Pressburger), en ten tweede weet Scorsese zinnige dingen te zeggen over de symboliek, thema's en werkwijze. Bijvoorbeeld zijn analyse over de behoefte van een relatie met het geritualiseerde verleden en geweten van Britse eilandleven voor een mentaal welzijn in films als A Canterbury Tale en de 'gothic' Gone To Earth snijdt hout. Maar ook het idee dat in een P&P op elk moment alles kan gebeuren vond ik een rake typering. Er zit iets ongrijpbaars en gevoeligs in de P&P-films (die je met een oppervlakkige kijk makkelijk zou kunnen afserveren als protserige kitsch-Hollywood-films) en dat weet hij in deze documentaire goed voelbaar te maken. Om nog maar te zwijgen over het prachtige gebruik van (techni)kleur, mede mogelijk gemaakt door productieteam The Archers.

Dit neemt niet weg dat verteller Scorsese zichzelf op momenten in het verhaal verweefd door vanuit de eerste persoon te vertellen, al vind ik dat wel een aardige filter om wat meer over hun films; ten eerste omdat Scorsese een hart heeft voor avontuurlijke systeem-cinema, maar juist ook omdat de twee cinema-makers op het eerste (!) gezicht weinig met elkaar gemeen hebben.

Omdat hij als kind veel last had van astma bracht Martin Scorsese voor de televisie waar indertijd geen Amerikaanse film te zien waren. De programmering bestond daarom voor een groot deel uit Britse films en daardoor ontdekte Scorsese al op jonge leeftijd de eigenzinnige films van Michael Powell en Emeric Pressburger. In deze documentaire spreekt hij zijn bewondering uit voor het oeuvre van ‘The Archers’ en bespreekt hij de invloed die bepaalde scènes hebben gehad op zijn eigen oeuvre. Een redelijk interessante documentaire dat fragmenten uit de film afwisselt met Scorsese die in een bioscoopstoel zijn verhaal vertelt. Een meer fantasierijke vorm was hier wel op zijn plaats geweest. Nu doet het vooral denken aan bonusmateriaal voor op een Powell & Pressburger box set.