The Apartment (1960)

Een van de eerste Wilder-films die ik zag, nog in de periode dat ik niet of nauwelijks nog reviews schreef. Dit weekend dan herzien en nu kan ik die leemte van de recensie ook eindelijk vullen.

Het is altijd afwachten na zoveel jaar hoe een film overkomt. Mijn smaak is zeker veranderd en oudere films wil ik tegenwoordig nogal eens gedateerd vinden, meer dan toen. Maar warempel, de film is nog steeds even goed. Dat komt eigenlijk door vier dingen: script, regie, acteurs en fotografie. Zo ongeveer alles dat een film maakt.

Script: qua opbouw lijkt de film pas helemaal op het eind op en traditionele romcom maar lange tijd is de film qat betreft plot verrassend en constant vernieuwend. Voordat Lemmon en MacLaine eigenlijk echt samenkomen ben je al een uur verder.

Regie: het tempo is goddelijk met scènes die steeds precies lang genoeg duren. Hierbij weten script en regie elkaar ook te versterken, waarbij de film ook nooit uit de toon valt. Deels drama, deels komedie, maar altijd elkaar ondersteunend. Dat is razendknap gedaan en valt ongetwijfeld dieper te analyseren maar het is ook gewoon talent, een talent dat Wilders vaker toont in zijn film.

Acteurs: Alle acteurs staan wel met plezier te acteren, geholpen ook door het script dat ze ook diepgang en emotie weet te geven. Daarnaast hebben Lemmon en MacLaine een enorm sterke overtuigende chemie. Al is het MacMurray die wat mij betreft de leukste rol heeft en met elke scène gaat lopen. Charmant en schurk en met en zekere autoriteit die bij zijn rol past.

Fotografie: Nog wel in zwart-wit maar eindelijk een Wilder in breedbeeld. En ook passend ditmaal om de enorme ruimte en het gevoel van leegte en eenzaamheid te tonen of juist op kantoor om iemand te laten verdrinken in de massa. Beeld volgt hier inhoud. En dat vooral in vooral grijstinten om de leegte nog meer te benadrukken.

Ik heb eigenlijk niets op de film aan te merken behalve dat de film me net niet genoeg greep of omver blies voor de hoogste score. Superieur vermaak met diepgang, dat wel. 4,5*.

Blijft nog steeds een erg fijne feelgood film. Jack Lemmon is hier erg goed gecast als gewillig slachtoffer om zijn appartement te laten gebruiken door zijn bazen om zo promoties te krijgen. Langs de andere kant is het heerlijk om te zien dat de buren denken dat hij de ene vrouw na de andere versiert en hij schept daar ook veel plezier in.

Het eerste deel van de film is enorm vlot en komisch. Jack Lemmon die continue moet rondbellen om de reservaties op punt te stellen, was heerlijk om te zien. Maar er zit zoveel vaart in de dialogen dat het een genot is om naar te kijken. Op sommige momenten deed het me een beetje denken aan One, Two, Three (speelt zich ook grotendeels af op kantoor), maar hier ligt het tempo iets lager.

Halverwege de film met de zelfmoordpoging van Fran zorgt Wilder voor een wending en krijgen we een romantische drama voorgeschoteld. De chemie tussen Jack Lemmon en Shirley MacLaine is geweldig om te zien, maar ook Fred MacMurray is hier geweldig op dreef als nogal toxische baas die niet vies is van wat overspel. Het einde is een erg mooie feelgood moment, maar ook niet overdreven romantisch. Fran besluit om Sheldrake te dumpen en voor Baxter te kiezen. Echt een geweldig einde als ze daar gewoon op de bank een kaartspel spelen.

Billy Wilder is ondertussen één van mijn favoriete regisseurs aan het worden en ik heb er nog een aantal te gaan.

4*

Nou. Wel een komedie maar belicht best wel wat donkere kanten van de mensheid of kapitalisme. Ik vond het een goede film maar feel good kan ik het niet noemen.

Komt in november uit op 4k bij Arrow.

Ik zag de film voor het eerst vele jaren geleden. Toen was ik niet zo overdonderd, maar ik waardeer de film nu veel meer. Billy Wilder slaagt er in om een screwball film te mengen met een diepere drama. Want The Apartment is meer dan een komedie met pittige dialogen. We krijgen ook te maken met een donkere kant, wat in Hollywoodfilms uit die tijd niet zo evident was.

Jack Lemmon is geschikt als hoofdrolspeler. De speelbal van zijn werkgevers, maar ondertussen wel zelf een man die plezier maakt met creatieve ideeën (of oplossingen) door het leven zwemt om zijn plek daarin terug te vinden. En dan heb je de betoverende Shirley MacLaine. Niet alleen een mooi chemie met Lemmon, maar ook met de nodige humor. Beiden kregen dan ook terecht een Oscarnominatie, maar wonnen helaas niet.