Schastye (1935)

Volstrekt bizarre en vaak onnavolgbare film die een soort mix is van Buster Keaton en de vroege Bunuel,met ook nog wat expressionistische decors erbij.Waarom deze film uit de jaren '30 stom is weet ik niet,en ook de betekenis van het slot ontging me eigenlijk.

Wat ik wel weet is dat de groteske humor vaak uiterst vermakelijk is en moeilijk in woorden valt te omschrijven,al is het huis op pootjes reeds genoemd.Absolute hoogtepunt is waarschijnlijk wel de begrafenisscène van de anti-held(later wordt hij weer beter).

Opvallend is de afwezigheid van Sovjet-retoriek:weliswaar wordt het leven in het feodale tsaristische Rusland van voor de revolutie voorgesteld als een inferno,maar de nieuwe,heerlijke wereld van na de revolutie komt niet aan bod.

Overigens nog een bijrolletje voor een jonge Cherkasov(Alexander Nevski,Ivan grozny).

Ik heb niet een brede kennis van Sovjet cinema van de jaren '30, maar ik durf wel te stellen dat dit een buitenbeentje is geweest. Het is een tamelijk bizarre komedie. Het lijkt me stug dat Medvedkin niet bekend was met het werk van Buñuel, want daar doet het nog het meest aan denken, zij het wat gestileerder. Echter, momenten doen ook denken aan cartoons, de Marx brothers of latere komedies als Monty Python.

Overigens zie ik hier wel degelijk Sovjet-retoriek in. Na de jaren '20 werd het Eisenstein-idee, waarin de focus moest liggen op massa als held in plaats van een individu, opzij gegooid omdat het niet aansloeg bij het publiek en identificatie met personages toch beter werkte. Hier zie je dat, door de focus op een arme boer en zijn enorm sterke vrouw. Dit zijn ook komische figuren, maar de film staat duidelijk aan hun kant. Hun tegenstanders zijn geldbeluste kapitalisten en geldbeluste religieuzen. Een veel communistischer insteek vind je niet.

Het wordt echter met veel humor gebracht en zit vol met slapstick, surrealisme en gewoonweg bizarre handelingen. Iemand probeert zich op te hangen aan de wieken van een draaiende molen. De hoofdfiguur besluit dat het tijd is voor zijn eigen begrafenis, maar de kerk en de regeren zijn het er niet mee eens. De hoofdfiguur en zijn vrouw proberen land voor zichzelf te gaan bewerken, maar kiezen een steile, onvruchtbare helling als locatie. Dat soort dingen. Het valt van de ene gekkigheid in de andere. Het is ook een stomme film, al zijn er wat maffe geluidseffectjes toegevoegd.

Het is in ieder geval zeker de moeite waard, een zeer goede komedie en voor zijn tijd (en locatie) zeer vooruitstrevend. Jammer dat het andere werk van Medvedkin volgens mij niet makkelijk te zien is.
4*