Heat and Dust (1983)

Een van de beroemde Merchant/Ivory-producties uit de jaren tachtig. Nou dan weet je wel dat de cinematografie dik in orde is. Prachtige plaatjes van het Indiase landschap, de bergen, de steden, de mooie kostuums, noem maar op. En dan is er nog die leuke Julie Christie (was ik altijd een beetje verliefd op) en de mooie Greta Scacchi, wat wil je nog meer.

Nou, een wat minder rommelige vertelstructuur bijvoorbeeld. De film springt voortdurend heen en weer van de jaren tachtig naar de jaren twintig en weer terug, soms zelfs binnen een en dezelfde scène. Ik werd er gek van. Ik denk dat dat de oorzaak is van het feit dat dit een van de meer vergeten films is van het Merchant/Ivory-duo. Er is nog een oorzaak, de film duurt dik twee uur, is tergend traag en eigenlijk gebeurt er nauwelijks wat. Dat tante Olivia iets krijgt met de Nawab, de Indische vorst, zie je op een kilometer afstand aankomen. Maar wat er nou uiteindelijk met haar gebeurt is me ontgaan. Zat ik natuurlijk weer niet goed op te letten, want na anderhalf uur had ik het allemaal wel gezien.

De Britten waren dol op dit soort kostuumfilms over hun koloniale verleden. Ze hadden natuurlijk ook veel meer koloniën dan wij en vrijwel de hele Britse middenklasse had wel familieleden met een 'Indisch verleden'. Maar het is wel altijd hetzelfde: de onderdanige bevolking, de officieren en bestuursambtenaren die hun werk hebben en hun aanspraak op 'de club' en hun zich kapotvervelende vrouwen. En altijd die controverse tussen het koloniaal bestuur en de inlandse vorst, die niet begrepen, laat staan vertrouwd wordt. In 'ons Indië' was dat niet anders. Alleen bij ons leeft dat Indische verleden veel minder. Dus ook minder films: Max Havelaar en De Stille Kracht, meer kan ik me niet herinneren. Ergens wel jammer.