König der Diebe (2004)

Kinderhandel: jongens om te laten stelen en meisjes voor de prostitutie. Het gedeelte over de jongens, met name Barbu, lijkt een moderne versie van Oliver Twist.

Verrassend goede film

laat je niet misleiden door de lelijke (niet originele) poster hier, het gaat hier om een hartverscheurend magisch-realistisch meesterwerk. Referenties die door het hoofd schieten (om heel verschillende redenen) zijn Pixote, Lilja 4-ever, Idi i Smotri, Christiane F en het genoemde Oliver Twist. Maar niks van de luchtigheid van laatstgenoemde. Eigenlijk brengt deze film alle briljante elementen van deze films samen hier en voegt hier nog een aantal dingen aan toe.

Deze film excelleert in het onwaarschijnlijk naturelle en intense acteerwerk. Een personage als Caruso zou makkelijk kunnen verzanden in een ongeloofwaardig slap-stick personage, maar de jovialiteit is eigenlijk prachtig om te zien en is van het begin af aan al voorzien van een duistere, demonische ondertoon die naar de film vordert steeds minder verborgen wordt gehouden. Je blijft hierdoor van de man houden, want de film toont hem zoals de kinderen hem zien, je wilt in de mythe blijven geloven. De psychologie tussen hem en zijn vrouw (?) is prachtig gecompliceerd. Zij heeft hem als enige in haar macht, een groot schuldgevoel lijkt Caruso's ziel op te eten, want zij is zijn ziel. Als hij haar doodt, doodt hij eigenlijk zichzelf. En die ogen en het kale hoofd zijn ongelofelijk indringend en geven haar een magische allure, iemand die alles weet en overziet, maar niet ingrijpt. Dat maakt haar uiteindelijke ultieme daad verhaaltechnisch zo fantastisch, als een spook zonder wil heeft ze de hele tijd rondgedwaald, afhankelijk van de heroïne, als een zombie die een laatste daad moet verrichten om bevrijd te worden door de dood gaat ze op het eind haar lot tegemoet.

De grootste prestatie van deze film is het briljante script, tot in de kleinste details lééft deze film. Er zit een enorme dynamiek in het verhaal, de kinderen die over de weg terug naar het dorp lopen op het eind bevinden zich in een compleet andere realiteit en zijn zelf alle onschuld, vreugde en dromen verloren en hoewel ze terug zijn in hun dorp, zal niks ze meer herinneren aan vroeger. De belevingswereld van Barbu is subtiel maar perfect verbeeldt. De adoratie en verheerlijking dat een kind kan hebben voor een bombastisch persoon als Caruzo, die de hele wereld aan lijkt te kunnen, zijn gevangen in de kleine momenten waarin je als kijker al op de hoogte wordt gesteld van zijn ware aard, maar weet dat Barbu nog steeds dat geperfectioneerde beeld heeft en in niemand meer dan hem vertrouwen heeft. Ook omdat Caruso ook daadwerkelijk van de jongen lijkt te houden. De desillusie gaat heel langzaam, bijna over de gehele speelduur, dat maakt het hartverscheurend. Want tegelijk met deze desillusie komt het geloof in de slechtheid van de mens. Vond het heel mooi hoe Barbu alles nasprak van met name Caruso. Een hele mooie simpele methode om dat vertrouwen uit te beelden.

Een prachtige gelaagde vriendschap met Marcel, die ooit ook de favoriet van Caruso was. Het geweld wat de kinderen en Mimma te verduren krijgen is keihard, maar het zijn de sleutelmomenten in de film en maken het zo realistisch en rauw. Net zoals het beginnende drugsmisbruik, roken en het geweld dat Barbu zelf gaat gebruiken geven dit zo een doordringende sfeer. Toch zijn het Caruso en zijn vrouw die het meest fascineren, want het kenmerk van een écht goede film is dat een persoon zowel goed als kwaad in zich heeft en zeer complexe drijfveren heeft. De korte flashbacks naar het levendige circus dat het ooit was en waarin zij samen schitterden hebben een enorme poëtische kracht.

De - voornamelijk piano gedreven - score is ook schitterend. Er zitten ook wat strijkstukken en twee keer een mooi poprocknummer. Er is eigenlijk geen enkele reden waarom dit geen groter publiek zou kunnen aanspreken, want er zit veel tempo in de film en de cinematografie is voortdurend goed en op momenten schitterend. De locaties zijn ook heel doordacht gekozen (bijvoorbeeld het dak waar Barbu Marcel's buit ophaalt met die trein op de achtergrond, prachtig.)

Zijn er dan ook minpunten? Neen. Perfecte opbouw, fascinerende karakterontwikkeling en een uniek meeslepend verhaal. Ik zou alleen nog willen dat criterion hem op blu-ray uit zou brengen, want daar hoort deze film thuis.

fragment van een imdb review, met name over de cinematografie:

Erg goed drama, een vrolijk jongetje dat veranderd in een triest jongetje, geldt eigenlijk ook wel voor zijn zusje, deze film maakte wel indruk.