Requiem for Detroit? (2010)

Soms kom je al zappend net voor het slapen gaan nog wel eens iets leuks tegen zoals deze toch wel bijzondere documentaire.

Requiem for Detroit vertelt het verhaal over een stad die het slachtoffer is geworden van een 'Economische Scorched Earth- strategie' van de Amerikaanse automobiel industrie. Detroit is mij bekend, behalve van Motown, als een bijzonder grimmige Amerikaanse stad maar dat de situatie zo bizar is had ik niet vermoed. Ooit was dit dus de bloeiende 3e Amerikaanse stad vol bedrijvigheid nu is het een anarchistische post-apocalyptische wereld...

Als een soort hedendaagse archeologen duiken de documentairemakers met enkele locale gidsen onder in de ruïnes van de voormalige economische motor van Detroit (en daarmee van de Amerikaanse droom). Dat zijn wel de meest bijzonder stukjes film, creatief afgewisseld met historische beelden en ondersteund door coole muziek.

Het beeld van Detroit wat geschetst word is dat van een altijd al door een rassenproblematiek getrormenteerde stad maar enigszins onder controle gehouden door de economische bedrijvigheid. De witte vlucht naar de buitenwijken samen met het planologisch rampenplan bedacht door de auto-industrie en de recente economische crisis, waarbij zelfs Amerikanen niet meer in belachelijke benzineslurpende SUV's willen rijden, hebben een stad achtergelaten die niet zou misstaan in een 3e wereld land... Werkeloosheid, analfabetisme, criminaliteit en geweld maken een substantieel deel uit van het dagelijks leven.

Maar... Op de puinhopen van de economische tsunami bloeit weer hoop. Bijzondere kunstprojecten brengen weer leefbaarheid in gevaarlijke buurten. Braakliggende grond wordt gebruikt voor landbouw, de bevolking lijkt daarmee de Amerikaanse consumptiemaatschappij (die zoveel schade heeft aangericht in de stad) de rug toe te keren en leert weer opnieuw om voor zichzelf te zorgen. De natuur kruipt weer terug de stad in en verzwelgt in ras tempo menselijke bouwwerken met het grootste gemak.

Ironisch, maar wellicht maakt dit Detroit wel Amerikaanser dan dat het ooit was. Een stad, een niemandsland uitermate geschikt voor de pioniersgeest. Het is en blijft een raar land dat Amerika maar wel fascinerend en in bepaalde opzichten bewonderenswaardig.

3.5*

Degelijke BBC-documentaire over het verval van een Amerikaanse grootstad.

Temple illustreert hier aan de hand van getuigenissen (dichters, zangers, ex-bendelenden, enz...) en archiefbeelden, hoe Detroit, die eens de belichaming was van de Amerikaanse droom, ten onder is gegaan. Dit is het gevolg van de ondergang van de auto-industrie, die het economische succesverhaal van de stad lanceerde.

Het is nu een postindustriële stad waar niemand nog wil wonen. De stad wordt gedomineerd door misdaad, vandalisme en hondengevechten.

Maar er is hoop. Recent worden steeds meer kunstenaars en jongeren opnieuw aangetrokken om deel uit te maken van een nieuwe Stad van de Hoop.

Iets te veel binnen de lijntjes gekleurd naar mijn mening.

3,0*

Het onderwerp is een stuk boeiender als de documentaire zelf. Hoe is het mogelijk dat zo'n grote stad als Detroit dat zoveel welvaart heeft gekend zo in verval kan raken? Op die vraag wordt dus een lang uitgesponnen en historisch antwoord gegeven. Maar het levert zeker mooie en bijzondere plaatjes op en de stad met de meeste ruines, zonder dat er oorlog is geweest. Ruines die dus ook blijven staan omdat er zelfs geen geld is om ze te slopen.

En dat is ook een bezienswaardigheid, waarbij ik nogal eens moest denken aan Cuba.

Het enige land in de wereld waar nog zoveel auto's uit de jaren vijftig rondrijden.