Marseille (2016-2018)

Marseille seizoen 1 Marseille is een niet-geslaagde Europese poging House of Cards na te bootsen, klonk het in de Nederlandse kranten. Goed filmwerk, geweldige acteurs maar een misser wat betreft de spanning die zo goed in House of Cards wordt vastgehouden, vonden de Duitsers. De Fransen waren, natuurlijk niet geheel onverwacht van zo'n zelfkritisch volkje, nog veel teleurgestelder. Vooral de Parijse media, en die staan in Frankrijk gelijk aan de nationale media, waren buitengewoon vernietigend over de serie van de Amerikaanse, doch vooral in Frans Europa actieve, regisseur Dan Franck en zijn Franse metgezel Florent-Emilio Siri. Niettemin stond Marseille na één dag op de meest bekeken lijst van de Europese vleugel van Netflix. Kan cinefiel Parijs dat uitleggen? De vergelijking met House of Cards is ietwat vreemd. Toegeven, wanneer Netflix de serie "de Franse House of Cards" noemt kun je nog nauwelijks om die vergelijking heen. Maar wat heeft deze Franse serie echt gemeen met de Amerikaanse thriller? Om twee redenen eigenlijk niet veel. Ten eerste is Marseille geen thriller maar een politiek drama. Integendeel tot House of Cards is Marseille geen angstaanjagende uitwerking van de huidige democratische conditie in het Westen. Hier gaat het juist om de paradox van de Zuid-Europese democratie: Romaanse corruptie en erotiek, die ook bij de hoofdpersonen hand in hand gaan en diep geworteld zitten vernesteld in de ziel van de Zuid-Franse havenstad. Marseille presenteert beide kanten van de Mediterraanse munt: de schoonheid van de zuidelijke charme en de onzekere instabiliteit van een temperamentvolle maatschappij. Daarmee kan ook het tweede essentiële verschil tussen House of Cards en Marseille worden genoemd. Terwijl de eerstgenoemde serie cynisch van aard is, brengt de tweede serie juist een hoopvolle boodschap over. Terwijl Kevin Spacey als Amerikaanse president laat zien dat alles geoorloofd is in een democratie en je alleen succesvol kan worden door over lijken heen te stappen, laat Gérard Depardieu als een Marseillaise burgemeester zien dat "Marseille alleen van je kan houden als jij onvoorwaardelijk van Marseille houdt". Het cynisme in de Hollywood-productie zit 'm dus in precies de tegenovergestelde boodschap als die van deze nieuwe Franse serie. De House of Cards-boodschap is: hoewel je je moet voortdoen als een man met een gouden hart, is politiek een vies spel waar je iedereen die op je pad komt (letterlijk danwel figuurlijk) moet vernietigen. De Marseille-boodschap is juist: hoewel je soms het spel vies moet spelen en soms jezelf moet verkiezen boven anderen, moet je jezelf en je geliefden nooit verraden - blijf trouw aan jezelf, aan anderen en aan Marseille, anders ben je het niet waardig deze stad te besturen. Sommigen zullen stellen dat de Franse serie Hollywood-vriendelijker is dan de Amerikaanse omdat de boodschap zoeter klinkt. Maar House of Cards past juist veel meer in het Hollywood-plaatje door de Amerikaanse president, en eigenlijk de gehele politiek, als een verderfelijke, puur kwaadaardige wereld te tonen. Marseille is juist, in tegendeel tot wat veel Franse critici beweren, een stuk Europeser: zonder de balans te houden ben je nergens - houd jezelf sterk, want er is altijd iemand die je plaats wil inpikken, maar behoud ook je geloof in je vrienden, je familie, de mensen, en vooral, in Marseille. Terwijl de Fransen slagen de paradox van de politiek te laten zien, laten de Amerikanen hier juist een ijzersterk staaltje simplisme tonen. Toegeven, de Amerikanen slagen er wel in veel spannendere, nagelbijtende cinema te tonen, ook nu weer. Wanneer je dus een Franse House of Cards verwacht, zul je snel teleurgesteld zijn in Marseille. Marseille is een ietwat trage maar ontzettend mooie verbeelding van de Mediterraanse politiek: haar schoonheid, haar eigenwijsheid, haar temperament, haar corruptie maar ook haar onvoorwaardelijke liefde. Het heeft niets weg van het cynisch nihilisme wat we ons inbeelden bij Washington want "Marseille kan niet bestuurt worden door iemand die niet van haar houdt". Of zoals de regisseurs toepasselijk zeiden in een interview na de première: "Hoe verschrikkelijk het ook kan zijn, de Marseillaise mensen blijven van hun stad houden. Dat kom je eigenlijk nergens anders tegen in Frankrijk". En dat kan niemand zo goed vertolken als een olijke, soms ietwat foute, cocaïne-snuivende maar toch warme acteur als Depardieu. Een man die gehaat wordt door de Fransen door het nationaal verraad dat hij pleegde na besloten te hebben te verhuizen naar Rusland om Hollandes nieuwe belastingwet te ontwijken maar ongetwijfeld ook nog evenveel geliefd wordt door hen. Depardieu is nog altijd het hedendaags symbool is voor de Franse joie de vivre, zelfs ná zijn verraad. En dat blijft Marseille ook, zelfs wanneer je denkt dat het nooit meer goed komt met die verdraaide politici.

Marseille seizoen 1 Eerste Franse Netflix productie in de trant van Boss en House of Cards

Marseille seizoen 1 Niet mijn serie, ga ook niet aan seizoen 2 beginnen